„przez stosunkowo długi czas, które jednocześnie przyczyniły się do zachowania, uratowania przynajmniej w znacznym stopniu religijności i duchowości. Z kolei właśnie „moc ducha" wyzwala nadzieję, wiarę, pozwala zwyciężać zło, także umożliwi przetrwanie w tragicznych czasach, w momentach dramatycznych przeobrażeń, o których mówią liczne proroctwa. Są i inne zauważalne, bardziej racjonalne fakty mogące uchronić nas przed skutkami cywilizacyjnego załamania m.in. bardzo ekologiczna, rozdrobniona struktura polskich gospodarstw rolnych, którą powszechnie określa się mianem zacofanej, ale która w czasach światowego chaosu może nadal w miarę sprawnie funkcjonować i dostarczać żywność.
2. KATASTROFIZM, CZYLI O ZNAKACH „CZASÓW KOŃCA"
i r ódlmy się o błogosławieństwo prawidłowego odczytania znaków , ^ VL czasu. Te słowa wypowiedział Papież Jan Paweł II na Błoniach w Krakowie w 1983 roku. Myśl tę można uznać za cenną wskazówkę do refleksji nad „stanem świata", w którym żyjemy. Jeżeli prześledzi się różne wypowiedzi mędrców, myślicieli świeckich i religijnych dotyczące funkcjonowania społeczeństw, struktur państwowych, to łatwo zauważymy, że pewnym stadiom rozwoju towarzyszą dosyć charakterystyczne „znaki czasu". Jeżeli się je ma czas dostrzegać, to łatwo prognozuje się i przewiduje prawdopodobne przyszłe wydarzenia. Jednym z sygnałów, że coś się dzieje złego ze zdrowiem społeczeństw są właśnie nastroje katastroficzne, przeróżne lęki, pesymizmy, zwątpienia, niewiary.“(14)